غرور و تعصب

آقای کالینز، کشیش متکبری که به واسطه‌ی حق وراثت مالک لانگبورن خواهد شد، با نقشه‌ی ازدواج با یکی از دختران بنت به عنوان کفاره وارد می‌شود. خانم بنت او را از جین — که برای بینگلی رزرو شده — دور می‌کند و به سمت الیزابت هدایت می‌کند. خواستگاری او شاهکاری از مضحکه است: دلایلش برای ازدواج را به ترتیب شماره فهرست می‌کند، تأیید حامی‌اش لیدی کاترین دو بورگ را ذکر می‌کند، و به الیزابت اطمینان می‌دهد که هرگز از ثروت ناچیزش سخنی به میان نخواهد آمد. الیزابت صریحاً و مکرراً رد می‌کند، اما او نمی‌تواند درک کند که زنی واقعاً چنین منظوری داشته باشد. ظرف چند روز، توجهش را به نزدیک‌ترین دوست الیزابت، شارلوت لوکاس، معطوف می‌کند — بیست‌وهفت ساله، بی‌جلوه و عمل‌گرا. شارلوت می‌پذیرد و امنیت را بر احساسات ترجیح می‌دهد. الیزابت تکان می‌خورد: زنی که بیش از همه به او اعتماد داشت، با مردی ازدواج کرده که نه عاقل است و نه خوشایند، و آن را معامله‌ای منصفانه خوانده است.

کارولاین بینگلی نامه‌ای به جین می‌نویسد و اعلام می‌کند که تمام جمع نِدرفیلد بدون قصد بازگشت به لندن رفته‌اند. نامه با دقت تاکتیکی جین را به سوی ناامیدی سوق می‌دهد: کارولاین از خواهر دارسی، جورجیانا، به عنوان همسر ایده‌آل برادرش تعریف می‌کند و القا می‌کند که دلبستگی بینگلی هرگز جدی نبوده است. الیزابت فوراً نقشه را می‌فهمد — کارولاین می‌خواهد آن‌ها را از هم جدا کند — اما جین نمی‌تواند باور کند کسی قادر به چنین ظلم عمدی باشد. در لندن، جین که نزد عمو و زن‌عمویش، خانواده‌ی گاردینر، اقامت دارد، به دیدار کارولاین می‌رود و با مؤدبانگی سرد و سپس سکوت پذیرفته می‌شود. چهار هفته بدون بازدید متقابل می‌گذرد. وقتی کارولاین سرانجام ظاهر می‌شود، رفتارش تا حد غیرقابل شناسایی تغییر کرده — مختصر، رسمی، بی‌اعتنا. جین به الیزابت می‌نویسد که کاملاً از این آشنایی دست کشیده است. نامه آرام است. آرامش آن ویرانگر است.

الیزابت به دیدار شارلوت در کشیش‌خانه‌ی هانزفورد رفته که دارسی و پسرعمویش کلنل فیتزویلیام برای عید پاک به رازینگز نزدیک آنجا می‌آیند. فیتزویلیام به طور اتفاقی فاش می‌کند که دارسی اخیراً از نجات دادن دوستی از ازدواجی نابخردانه ابراز رضایت کرده — آشکارا بینگلی و جین. آن شب، در حالی که هنوز از خشم می‌جوشد، الیزابت تنهاست که دارسی وارد اتاق می‌شود و با آشفتگی آشکار اعلام می‌کند که عاشق اوست — شورمندانه، برخلاف اراده‌اش، برخلاف عقلش، برخلاف قضاوت بهترش. از خویشاوندان پست‌تر او، از بی‌ادبی خانواده‌اش، از تحقیری که این وصلت نمایندگی می‌کند سخن می‌گوید. الیزابت با خشمی که هر دویشان را مبهوت می‌کند رد می‌کند. او را متهم می‌کند که خوشبختی جین را نابود کرده، ویکهام را بر باد داده، و رفتاری کرده که هیچ جنتلمنی روا نمی‌دارد. دارسی با چهره‌ای رنگ‌پریده بیرون می‌رود و الیزابت نیم ساعت اشک می‌ریزد.

صبح روز بعد، دارسی سر راه الیزابت در پیاده‌روی‌اش ظاهر می‌شود و نامه‌ای به او می‌دهد — دو صفحه نوشته‌ی فشرده — سپس تعظیم می‌کند و ناپدید می‌شود. او به ترتیب به اتهامات الیزابت پاسخ می‌دهد. بر اساس آرامش و خونسردی جین، باور داشته که جین نسبت به بینگلی بی‌تفاوت است، و حضور جین در لندن را از بینگلی پنهان کرده. و اما ویکهام: منصب کلیسایی هرگز از او دریغ نشده — ویکهام سه هزار لیره به جای آن دریافت کرده، پول را حیف‌ومیل کرده، و سپس وقتی ورشکست شده، منصب را مطالبه کرده. بدتر از آن، ویکهام تلاش کرده بود با خواهر پانزده‌ساله‌ی دارسی، جورجیانا، به خاطر سی هزار لیره ثروتش فرار کند. الیزابت نامه را آن‌قدر بازخوانی می‌کند تا از حفظ می‌شود. هر بار خواندن، یقینی دیگر را از او می‌ستاند. سرانجام آنچه را که غرور مانع دیدنش شده بود می‌پذیرد: او تعصب را پروراند و نامش را بصیرت گذاشت.

عمو و زن‌عموی الیزابت، خانواده‌ی گاردینر، مسیر سفر تابستانی‌شان را به سمت دربی‌شایر تغییر می‌دهند و الیزابت فقط پس از اطمینان از غیبت دارسی با بازدید از پمبرلی موافقت می‌کند. ملک او را مبهوت می‌کند — باشکوه اما نه متظاهرانه، زمین‌هایش با ذوق شکل گرفته نه با خودنمایی. خدمتکار ارشد خانه که دارسی را از چهارسالگی می‌شناسد، او را مهربان‌ترین ارباب زنده توصیف می‌کند — سخاوتمند با مستأجران و خدمتکاران، فداکار نسبت به خواهرش. الیزابت به‌سختی مردی را که توصیف می‌شود می‌شناسد. جلوی تابلوی نقاشی او در تالار می‌ایستد و برای نخستین بار چیزی گرم‌تر از احترام احساس می‌کند. سپس، همان‌طور که از محوطه عبور می‌کنند تا بروند، خود دارسی ظاهر می‌شود — یک روز زودتر از موعد رسیده. به جای غرور سرد، با ادب و ملایمت از او استقبال می‌کند، احوال خانواده‌اش را می‌پرسد و التماس می‌کند که اجازه دهد خواهرش را معرفی کند. الیزابت از شگفتی به‌سختی می‌تواند حرف بزند.

دو نامه از جین، خوشبختی نوپا و شکننده‌ی الیزابت را در هم می‌شکند. نامه‌ی اول خبر می‌دهد که کوچک‌ترین خواهرش لیدیا از برایتون با ویکهام فرار کرده، ظاهراً به مقصد اسکاتلند. نامه‌ی دوم که یک روز بعد نوشته شده، فاش می‌کند که آن‌ها هرگز به اسکاتلند نرفته‌اند — جایی در لندن هستند، ازدواج نکرده‌اند، و ویکهام ظاهراً هرگز قصد ازدواج نداشته است. الیزابت در مسافرخانه‌ی لمتون تنهاست که دارسی از راه می‌رسد. همه چیز را به او می‌گوید، قادر به پنهان کردن اندوهش نیست — لیدیا بدنام شده و شاید آبروی خانواده هم بر باد رفته باشد. دارسی گوش می‌دهد، با ابروهای درهم در اتاق قدم می‌زند، و الیزابت حالت چهره‌اش را مرگ هر امکانی می‌خواند. مردی که به خویشاوندان او اعتراض داشت، هرگز نمی‌تواند خود را به خواهرزن ویکهام پیوند بزند. الیزابت یقین دارد که دارسی را درست در لحظه‌ای از دست داده که می‌داند عاشقش است.

لیدیا تحت شرایطی بیش از حد سخاوتمندانه با ویکهام ازدواج می‌کند — شرایطی که خانواده‌ی بنت نمی‌توانسته‌اند ترتیب داده باشند — بدهی‌ها پرداخت شده، درجه‌ی نظامی خریداری شده، پول تعیین شده. آقای بنت گمان می‌کند برادرزنش آقای گاردینر هزینه‌ها را متحمل شده. سپس لیدیا که به عنوان عروسی گستاخ به لانگبورن آمده، تصادفاً اشاره می‌کند که دارسی در مراسم عروسی‌اش حضور داشته. الیزابت به زن‌عمویش خانم گاردینر نامه می‌نویسد و شرح کامل را دریافت می‌کند: دارسی روز بعد از الیزابت دربی‌شایر را ترک کرده، ویکهام را از طریق یک همدست سابق ردیابی کرده و خودش ازدواج را مذاکره کرده است. بدهی‌های ویکهام — بیش از هزار لیره — را پرداخت کرده، درجه‌ی نظامی‌اش را خریده و مبلغ اضافی برای لیدیا تعیین کرده و اصرار ورزیده که آقای گاردینر هیچ سهمی از هزینه‌ها را بر عهده نگیرد. دلیل اعلام‌شده‌اش: غرور خودش مانع از افشای عمومی ویکهام شده بود. خانم گاردینر اشاره می‌کند که دلیل واقعی خود الیزابت بوده است.

بینگلی همراه دارسی به نِدرفیلد بازمی‌گردد. در لانگبورن، الیزابت با توجهی سرشار از اضطراب دارسی را زیر نظر می‌گیرد، اما او ساکت است و فاصله‌اش را حفظ می‌کند. خانم بنت که از آنچه مدیون دارسی است بی‌خبر است، با بی‌ادبی آشکار با او رفتار می‌کند در حالی که بینگلی را تملق می‌گوید. الیزابت شرمسار می‌شود. طی چندین دیدار، بینگلی با گرمایی غیرقابل انکار دوباره به سوی جین کشیده می‌شود. نقشه‌های آشکار خانم بنت برای تنها گذاشتن آن‌ها خجالت‌آور اما مؤثر است: یک شب الیزابت در سالن پذیرایی را باز می‌کند و بینگلی و جین را می‌بیند که کنار بخاری ایستاده‌اند با چهره‌هایی برافروخته. بینگلی چیزی در گوش جین زمزمه می‌کند و از اتاق بیرون می‌دود تا رضایت آقای بنت را بگیرد. جین در آغوش الیزابت اعلام می‌کند که خوشبخت‌ترین موجود روی زمین است. جدایی طولانی به پایان رسیده.

کالسکه‌ای چهاراسبه لیدی کاترین دو بورگ — عمه‌ی مستبد دارسی — را بدون دعوت و خشمگین به لانگبورن می‌آورد. او شایعاتی شنیده که الیزابت قرار است با برادرزاده‌اش ازدواج کند و آمده تا قول بگیرد که هرگز چنین نخواهد شد. لیدی کاترین اصرار دارد که دارسی از گهواره برای دختر بیمار خودش مقدر شده است. در رویارویی پرتنشی در باغ، لیدی کاترین مطالبه می‌کند، تهدید می‌کند و خانواده‌ی الیزابت، ثروتش و رسوایی لیدیا را توهین می‌کند. الیزابت از دادن هیچ قولی سر باز می‌زند. به لیدی کاترین می‌گوید اگر دارسی خواستگاری کند، بر اساس خوشبختی خودش تصمیم خواهد گرفت، نه خواسته‌های عمه‌اش. لیدی کاترین خشمگین می‌رود — و فوراً همه چیز را به دارسی گزارش می‌دهد، با این انتظار که او را منصرف کند. اما امتناع الیزابت از انکار این احتمال، به دارسی شهامت می‌دهد تا دوباره تلاش کند.

در حالی که بینگلی و جین عقب مانده‌اند، الیزابت و دارسی تنها قدم می‌زنند و الیزابت از دارسی بابت آنچه برای لیدیا کرده تشکر می‌کند. او می‌گوید اگر تشکر می‌کند، بگذار فقط به خاطر خودش باشد — آرزوی خوشبخت کردن او قوی‌ترین نیرویی بوده که پشت همه چیز قرار داشته. سپس، با صدایی محتاط و بی‌پرده، می‌پرسد آیا احساساتش همان است که آوریل گذشته بود. الیزابت می‌گوید کاملاً تغییر کرده‌اند. خوشبختی‌ای که این پاسخ ایجاد می‌کند مانند هیچ چیزی نیست که هیچ‌کدام تجربه کرده باشند. مایل‌ها راه می‌روند و تمام تاریخ دردناک آشنایی‌شان را بازسازی می‌کنند — اینکه چگونه گزارش لیدی کاترین در واقع به او امید داد، اینکه امتناع الیزابت از انکار احتمال به این معنا بود که قطعی علیه او تصمیم نگرفته. او اعتراف می‌کند که رد الیزابت واقعاً فروتنش کرد. الیزابت می‌پذیرد که غرور، نه عقل، بر قضاوت‌هایش حکم می‌رانده.

الیزابت آن شب دلش را به جین باز می‌کند و جین — که نمی‌تواند تصور کند خواهرش عاشق مردی شده باشد که زمانی از او متنفر بود — بیش از حد مبهوت می‌شود. وقتی الیزابت به پدرش می‌گوید، آقای بنت نگران می‌شود: می‌داند روح سرزنده‌ی الیزابت نمی‌تواند ازدواجی بدون احترام واقعی را تاب بیاورد، و التماس می‌کند مردی را نپذیرد که نمی‌تواند به او احترام بگذارد. الیزابت با اشک به او اطمینان می‌دهد که واقعاً عاشق دارسی است و پدر تسلیم می‌شود — و می‌گوید دارسی لایق اوست. واکنش خانم بنت از بی‌زبانی تا هذیان در نوسان است: پول توجیبی، کالسکه‌ها، ده هزار لیره در سال. زنی که همان صبح دارسی را نامطبوع خوانده بود، حالا از تعریف و تمجید او سیر نمی‌شود. الیزابت به خانم گاردینر می‌نویسد که خوشبخت‌ترین موجود روی زمین است — حتی خوشبخت‌تر از جین، چون جین فقط لبخند می‌زند در حالی که او می‌خندد.